Öznur OKAY

Ben çocuk gelişimi konusunda uzman biri değilim. İki çocuğum var, ikisini de farklı yetiştiriyorum. Çünkü ikisi de farklı bireyler. Kişilik özellikleri, ihtiyaçları, ilgi alanları çok farklı. Bence çocuk yetiştirmenin bir kalıbı yok.  Hani derler ya beş parmağın beşi bir değil. Aynı ortamda aynı anne baba da yetiştirse, her çocuk kendine özel olduğu için kardeşler tamamen birbirinden farklı olabilir. Bir eğitim tekniği bir çocuğumuzda çok işe yarasa da öbür çocuğumuzda bu teknik tamamen olumsuz sonuçlar doğurabilir. Bence ebeveynler çocuklarını nefes almaya başladıkları ilk andan itibaren bir birey olarak görmeli ve ona göre davranmalıdır.

Çocuk gelişimi konusunda uzman birinin yazısını okudum ve söylediği şeyler beni çok düşündürdü. Bir sürü şey söylemiş. Ama beni düşündüren şu oldu; “Bırakın çocuk eğitim tekniklerini, çocuklarınızı anne babanız sizi nasıl yetiştirmişse öyle yetiştirin. Birçok eğitim tekniği hiç işe yaramadığı gibi, kötü sonuçlarda doğurabilir.” Türk aile yapısı (son zamanlarda bozulmaya başlasa da) dini ve kültürel değerleri ile çok güçlü. Bu değerleri çocuklarımıza ne kadar aktarabilirsek o kadar başarılı oluruz diye düşünüyorum.

Çocuklarımız özellikle 7 yaşına kadar tabiri caiz ise sevgi ve ilgi arsızıdır. Sevgi ihtiyacını ne kadar karşılamışsanız, o kadar kendinden emin ayakları yere sağlam basan bir birey yetiştirirsiniz. Çocuğunuzla yeterince (onun istediği kadar) ilgilenemiyorsanız, o kendisiyle ilgilenilmesini sağlayacak formüller üretecektir. İlgiyi kendi üstünde toplayacak formülleri zararsız, sevimli olabileceği gibi,  çok tehlikeli kötü formüller de olabilir. Bunlar küçükken zarar ziyan, yaramazlıklar olabileceği gibi büyüdükçe kötü alışkanlıklar, toplumda suç sayılan davranışlar da olabilir.

Burada hemen şunu belirtmek gerekir ki günümüz iletişim ve etkileşim toplumunda çocuğun gelişimi konusunda bizler üstümüze düşen her türlü görevi yapsak bile akraba çevresi, okul ortamı, arkadaş ve sosyal çevre, çocuğumuzun dışarıdan gördükleri, duydukları da gelişim ve ruh sağlığı açısından çok önemli olmaktadır. Biz anne babalar bazen bizim dışımızda oluşan etkiler karşısında oldukça çaresiz kalabilmekteyiz.

Çocuklarımızın normal bir şekilde psikososyal gelişimini sağlamak ve uygun eğitimi vermek için yapmamız gereken şeyleri şu şekilde sıralayabiliriz diye düşünüyorum: Dengeli eğitim ve yönlendirme, anne babanın kendi aralarında söz ve davranış birliği, çocuğa karşı aşırı hoşgörü veya aşırı disiplin uygulamalarından kaçınma, çocuğa tepkilerimizin yersiz ve abartılı olmaması, güzel ve faydalı şeylerde çocuğun davranışlarının onaylanması, hatalı durumlarda uygun bir şekilde uyarılmaları, yapılan yanlışları sonucunda sadece kızmak değil nedenini mantık çerçevesinde açıklamak ve ona doğru olan hedefi vermek, onlara her yönüyle değer vermek, kişilik yapılarına saygılı olmak, onlara söz hakkı tanımak, sevildiklerini hissettirmek, onlara güven duygusunu aşılamak, sosyal ve psikolojik gelişimini yakından takip etmek, gösterilen davranış problemlerine karşı duyarlı olmak, zamanında ve erken müdahaleyi sağlamak,  kendi psikolojik sıkıntılarımızı çocuklara yansıtmamak, onlardan gelişim ve kapasitelerinin üzerinde beklentiye girmemek, onlara yeterince zaman ayırmak, dini, ahlaki ve kültürel değerlerimizi çocuklarımıza aktarabilmek ve onlara güzel örnek olmak.

Lütfen çocuk yetiştirmeyi hafife almayalım, onlara karşı duyarsız olmayalım. Unutmayalım ki bu dünyaya bırakabileceğimiz en değerli şey ailesine ve milletine faydalı bir insan. Çocuk yetiştirirken yapmış olduğumuz bir hata önce ailemizi sonra milletimizi hatta dünyayı etkileyebilir. 21 11 2011